Showing posts with label LIVINGS. Show all posts
Showing posts with label LIVINGS. Show all posts

Wednesday, June 27, 2007

Đừng coi thường cái máy tính

Ở miền quê nghèo nhưng thấy con gái ham học, anh chị quyết định dành dụm mua cho cháu chiếc máy vi tính và nối mạng Internet, với mong muốn con thêm tri thức, học hành nên người.
Tối nào anh chị cũng thấy cháu sử dụng máy vi tính để truy cập các thông tin, cái sự học của cháu có vẻ khá hơn trước.
Nhưng rồi dần dần anh cảm thấy nhiều lúc cháu sao nhãng việc học, thức rất khuya. Sau này khi chuyện xảy đến rồi anh mới chua chát ngộ ra: Chiếc máy vi tính có khi lại trở thành kẻ phá hoại hạnh phúc của gia đình.
Chẳng biết học ở đâu, cháu bắt đầu "chat" với bạn bè. Ở vùng quê, có máy vi tính đã là oai lắm rồi, giờ còn kết nối internet, chat... lại càng ghê nữa. Lâu dần qua internet rồi qua "chát", cháu như được khám phá thêm nhiều cái mới. Trong những cái mới này, ngoài tri thức còn có cả những điều mà lứa tuổi cháu không nên tiếp cận.
Cháu kể: Qua "chat" cháu quen được nhiều bạn khác, trong đó có cả bạn trai. Một số bạn tỏ tình với cháu, rồi kể cho cháu nghe những chuyện kín đáo để kích thích sự tò mò giới tính (dù cháu chỉ mới 14 tuổi).
Rồi từ lúc nào cháu cảm thấy những cái đấy thật mới mẻ và theo lời rủ rê, cháu đi gặp những người bạn "chat". Điều gì xảy ra rồi cũng xảy ra. Mọi chuyện đau khổ nhất đều dồn lên con gái và chính gia đình anh.
Anh vứt cái máy vi tính đi và nguyền rủa nó nhưng đã muộn. Người ta trách cô con gái không biết nghe lời cha mẹ, nhưng trước hết phải trách chính anh chị. Không phải vì việc mua cho cháu chiếc máy tính hay kết nối internet, mà vì anh chị đã không quan tâm đến những biểu hiện bất thường của cháu ngay từ lúc vừa phát sinh.
Giá như lúc ấy anh chị gần gũi, trò chuyện tâm sự với cháu để cháu có chỗ dựa về tình cảm và tinh thần...
Có thể công việc mưu sinh khiến anh chị không có thời gian, cũng có thể trình độ của người làm nông khiến anh chị chẳng hiểu gì về internet, cũng có thể còn những nguyên nhân khác nữa, nhưng rõ ràng cái sự không gần gũi con cái ở tuổi chúng đang lớn đã bắt anh chị phải trả giá.
Bài học rút ra là: Đừng bao giờ coi thường cái máy tính!
Nguyễn (Theo DÂNTRÍ Net)

Thursday, June 21, 2007

Sức sống cây xương rồng

Đã bao giờ bạn dành thời gian để ngắm một cây xương rồng rồi tự hỏi: “Tại sao cây xương rồng lại có thể sống trong bất kỳ thời tiết nào cũng được?”.
Vâng, cây xương rồng tuy không nổi bật như hoa hồng, không tỏa ra những hương thơm nồng nàn như hoa huệ, hay tinh khiết như một đóa sen mộc giữa bùn lầy. Ngược lại, trông nó lúc nào cũng xấu xí với những cái gai nhọn sắc và một thân hình thô kệch. Nhưng núp trong cái dáng vẻ xấu xí đó; là một sức sống mãnh liệt mà không có một loại cây hoa nào có thể so sánh được!
Ngày xưa nhà tôi cũng có một mảnh vườn nhỏ, ở đó được trồng rất nhiều loại hoa. Nào hồng bạch, cúc trắng, lưu ly và dĩ nhiên là có cả một cây xương rồng nữa. Cứ mỗi buổi chiều về, tôi vẫn thường ra đấy dạo mát. Tôi hay nhìn thấy tất cả những bông hoa trong vườn đều héo queo, vì thời tiết quá nóng bức. Duy chỉ có một mình xương rồng là vẫn tươi tốt. Kể từ đó tôi bắt đầu yêu cây xương rồng, bởi nó đã làm cho tôi hiểu ra một điều rằng: “Tuy tôi không được may mắn như những người khác nhưng tôi vẫn phải sống, sống một cuộc sống thật có ích!”
Bạn ơi! Dẫu cho bạn sinh ra không gặp nhiều may mắn trong cuộc sống, những bạn hãy thử nhìn cây xương rồng kia đi. Nó vẫn tươi xanh, mặc cho mình được trồng trên mảnh đất khô cằn, hay trên một bãi cát đầy nắng và gió. Vì một lẽ xương rồng đã biết vượt qua mọi thách thức của thời tiết , tiềm ẩn trong nó một sức sống mảnh liệt để vươn lên và mang lại một màu xanh cho đời.
(Theo Mực Tím & NGÔISAO NET)

Tuesday, June 19, 2007

Làm vợ hờ đại gia

Vào đại học, Lan như bước vào một thế giới mới. Sài Gòn náo nhiệt và đông đúc khác hẳn với vùng quê bốn bề sông nước của cô. Vẻ đẹp chân chất của cô gái miền Tây nhanh chóng thu hút sự chú ý của nhiều chàng trai thành phố.
Dường như ý thức được lợi thế của mình, Lan dễ dàng tìm cách thích nghi với môi trường mới. Bạn bè cùng lớp của Lan hầu hết là con nhà khá giả. Thế giới của đám bạn giàu có trở thành mộng ước với cô.
Tìm mọi cách gia nhập vào những cuộc chơi thành phố, Lan như con thiêu thân quên hết những quyết tâm học hành trước đây của mình.
Sự sành điệu, đua đòi ấy trớ trêu thay lại càng khiến Lan lộng lẫy và rực rỡ hơn. Chẳng rõ từ bao giờ, cô sinh viên năm thứ nhất ám ảnh trong mình ý nghĩ: “Chỉ có cách yêu một đại gia… mới có thể thoát nghèo”.
Rồi ý đồ của Lan cuối cùng cũng thành công. Trong một buổi dạ tiệc, cô lọt vào mắt xanh một “kẻ lắm tiền” đáng tuổi bố mình. Không rõ họ đã nói với nhau những gì, nhưng chỉ mấy hôm sau, đã thấy cô bé chễm chệ trên chiếc Mercedes cùng “đại gia” sau giờ tan học.
Chuyện gì đến sẽ đến. Sau những món quà đắt tiền, những bữa ăn ở nhà hàng sang trọng, Lan chính thức trở thành vợ hờ của “đại gia”. Chuyển về sống trong một căn hộ sang trọng hơn, đi xe máy đến trường, mua sắm thoải mái chẳng phải lo lắng gì về tiền bạc, cuộc sống được cưng chiều khiến Lan bỏ ngoài tai tất cả mọi lời nhắc nhở. Cô sẵn sàng đánh đổi đời con gái cho cuộc sống xa hoa ấy.
Mùa hè năm đầu đại học, cô không về thăm nhà. Sự khắc khổ của thôn quê đã làm cô lạnh nhạt với mảnh đất chôn rau cắt rốn của mình. Còn lại một mình trong căn nhà đầy đủ tiện nghi, bị cấm đoán chơi bời vì người chồng hờ thường ghen tuông, cô vô cùng đơn độc.
Rồi Lan gặp Hưng trong một lần đi mua sắm. Cũng chớp nhoáng như trước, Lan lao vào cuộc tình lén lút với Hưng. Song, dường như, cô cảm nhận được rằng, đây mới là tình yêu thực sự của mình.
Hưng cũng là chàng trai từng trải. Một tháng hè ròng rã, đêm nào người chồng hờ không đến là cô lại gọi điện cho Hưng. Trong một lần, Lan và Hưng bị người chồng hờ của cô bắt gặp.
Ông ta đuổi Hưng ra khỏi nhà, cắt tất cả các “viện trợ” với Lan. Sợ hãi, Hưng cắt đứt mọi liên lạc với cô, còn người đàn ông thì lạnh lùng hẳn.
Mấy hôm rồi, Lan thấy khó ở. Kết quả kiểm tra cho biết, cô đã có thai. Nhưng trớ trêu thay đứa con này không biết là của ai. “Đại gia” của cô không thừa nhận nó. Hưng cũng bặt vô âm tín.
Mình Lan quằn quại với nỗi đau và sự hối hận. Bước chân vô định, cô tìm đến giảng đường đại học. Nhìn cánh phượng đầu hè xơ xác dưới cơn mưa tầm tã, Lan xót xa cho những lầm lỗi.
(Theo Tiền Phong & NgoisaoNet)

Saturday, June 16, 2007

Những bài học của yêu thương

Sáng nay, trong những lá thư gửi tới qua đường bưu điện, tôi nhìn thấy một phong thư với địa chỉ nơi gửi là tên trường học của con mình. Thoáng giật mình.
Mới đưa con đi học sáng nay, sao họ không trao trực tiếp mà lại gửi về nhà? Có điều gì tế nhị cần nói qua thư chăng? Vội mở thư ra xem. Một tờ giấy vẽ nguệch ngoạc, liếc qua, tôi nhận ra chữ con mình. Vẫn đang hoang mang không biết chuyện gì, tôi vội đọc, rồi thở phào nhẹ nhõm, bật cười...
Số là, nhiều trường ở Úc từ năm học lớp 3 đã tổ chức những cuộc cắm trại xa nhà cho học sinh. Quan điểm giáo dục ở đây là khuyến khích con trẻ tập tính tự lập ngay từ nhỏ. Con tôi năm nay học lớp 3, được đi cắm trại ba ngày ở một vùng biển xa trường. Quí tử đi được hai ngày, chiều nay sẽ là ngày đến trường đón về. Lá thư sáng nay có lẽ được gửi vào ngày hôm qua.
Trong lá thư gửi cho cả nhà, nhóc kể về hành trình của ngày đầu tiên, được đi dạo bờ biển và xem sóng vỗ. Nhóc kể về món ăn và những trò chơi. Kèm theo là bức tranh nhóc vẽ để miêu tả căn phòng mà nhóc và các bạn nghỉ ngơi trong kỳ trại.
Nhận thư, tôi cảm thấy thú vị, như đang được đồng hành cùng con trong cuộc hành trình. Đón con về, hỏi thăm thì được biết cô giáo đã dạy các em như thế. Tôi không ngạc nhiên lắm vì từ lúc các quí tử đi học, thỉnh thoảng tôi lại được con đem về khi thì bức tranh, khi thì tấm thiệp làm tặng mẹ. Nhớ ngày tôi còn nhỏ, yêu mẹ kính cha thật nhiều nhưng chưa bao giờ biết cách bày tỏ bằng lời nói, bằng thư từ, bằng tặng phẩm, bằng tranh vẽ... như các con tôi bây giờ. Như một thói quen đã định hình, “yêu thương không cần phải nói ra bằng lời” nên cứ cảm thấy ngại ngùng khi phải thổ lộ.
Nhưng không cần phải chờ đến ngày của mẹ hay ngày của cha, mà cứ lâu lâu đám con tôi lại lui cui cắt cắt dán dán một vật gì đó và trịnh trọng đem tới bảo là quà cho mẹ. “Món quà” có thể chỉ là những hộp và mảnh giấy lắp ghép. Đơn sơ nhưng sao đáng yêu quá đỗi!
Thỉnh thoảng, nhóc lại “nịnh” những câu làm tôi mát ruột mát gan: “Dạ thưa má, sao ai cũng nói là con giống má hết. Con “lucky” (may mắn) là con giống má. Vì như vậy người ta cũng nghĩ là con tốt giống má!”. Khi tôi hoàn tất cho mấy cu cậu một công việc khó khăn, mấy nhóc la toáng: “Má là “special mum” (người mẹ đặc biệt). Má hay quá, cái gì má cũng biết làm hết!”.
Ngày tôi chuẩn bị cho nhóc đi trại, nhóc thấy tôi lui cui soạn đồ thì đến thủ thỉ rằng: “Dạ thưa má, con xin lỗi má, con biết là má phải tốn rất nhiều tiền cho con đi. Con cũng tiếc lắm, nhưng mà con thích đi quá. Con cám ơn má lắm vì má cho con đi!”.
Chao ôi, những lời nói của con đã làm tôi ấm lòng và quên đi bao nhiêu mệt nhọc. Cuộc sống đã có quá nhiều lo toan, cho dẫu có phải “nịnh” nhau một chút để... cho vừa lòng nhau thì tại sao không thể? Tôi yêu thương cha mẹ nhưng có bao giờ biết nói một câu: “Cám ơn ba má đã nuôi con khôn lớn!”.
Từ con, tôi học được một điều: yêu thương cũng cần phải được nói ra thành lời!
CHÂN TÂM (Úc Châu - Theo TUỔITRẺ Online)

Wednesday, June 13, 2007

Đừng coi trẻ khuyết tật là “món nợ đời”

Ông T.H là viên chức cao cấp của một công ty lớn, ông đi xe xịn, có nhà ở thành phố, vợ đẹp và hai đứa con xinh xắn. Ai nhìn vào cũng nghĩ gia đình ông thật hạnh phúc. Nhưng ông có một nỗi lo. Ông lo có người biết được ông còn có… cô con gái thứ ba, cô con gái bị bệnh bại não.
Cô bé do bại não nên bị liệt nhẹ một bên người. Cô bị nhốt mãi trên lầu hai, không bao giờ được xuống phòng khách. Ông cũng cấm cả nhà không ai được nói với người khác về cô con gái này. Vậy là, dù cô được cho ăn uống đầy đủ, được chăm sóc chu đáo, nhưng cô cứ như một bóng ma trong nhà. Đối với mọi người, cô không hề tồn tại. Còn đối với gia đình, cô là một món nợ.
“Chắc kiếp trước tôi làm tội tình gì nên kiếp này bị quả báo”, đó là suy nghĩ của rất nhiều bậc làm cha mẹ khi có con bị khuyết tật. Với tư tưởng đó, họ xem đứa trẻ như “món nợ đời”. Và việc đối xử thiếu công bằng với trẻ là hệ quả tất yếu.
Lo cho con quá có tốt không?
Cũng có bậc phụ huynh khi sinh ra đứa con khuyết tật, họ chỉ có thể buông tiếng thở dài: “Phận mình, mình chịu”. Họ nghĩ số phận đã an bài: “Con mình sẽ không làm được gì”. Và họ cố gắng lo cho con được đến đâu hay đến đấy. Họ làm tất cả vì con, chăm sóc con từng li từng tí để bù đắp cho sự khiếm khuyết của nó. Nhưng họ không hề biết rằng: đó là một cách giết chết sự độc lập và phát triển của con họ sau này.
D tâm sự: “Từ nhỏ mình đã rất sướng, ba má lo cho mình tất cả, từ ăn uống tắm giặt cho đến đi lại. Có khi mình muốn giúp má lặt cọng rau, bắc nồi cơm… là má la liền. Má bảo để đó cho má làm”. Dù thật ra, D chỉ bị liệt từ hông trở xuống, đôi tay của cô vẫn có thể làm được nhiều việc.
Điều đó dẫn đến hệ quả: mỗi khi gặp việc khó khăn, ý nghĩ đầu tiên xuất hiện trong đầu cô là “tôi không làm được”, và cô nhìn mọi người xung quanh với ánh mắt cầu xin sự giúp đỡ. Cô tự nhận là: “Mình không thể tự làm được việc gì cả!”.
Tương tự như D, chị T.A cũng bị liệt hai chân và cũng được cha mẹ bảo bọc hết mực. Chị cho biết: “Năm nay tôi đã 38 tuổi, nhưng hầu như tôi không đi ra ngoài từ nhiều năm nay. Tôi đã quen cách sống lẩn quẩn trong nhà, bên cha mẹ và được cha mẹ chăm lo”.
Vậy làm sao họ có thể tự lực mưu sinh? Cha mẹ dù thương con nhưng có ở đời bên con được không? Khi cha mẹ qua đời, họ sẽ sống ra sao? Giúp trẻ có thể tự lực khi trưởng thành, đó mới là cách giáo dục tốt nhất.
Một cách đối xử công bằng
Chị Võ Thị Hoàng Yến là một người khuyết tật, nhưng hiện tại chị là Thạc sĩ Phát triển Cộng đồng, Giám đốc Chương trình Khuyết tật và Phát triển, giảng viên trường Đại học Mở TPHCM.
Chị cho rằng: “Có được ngày hôm nay tôi phải cảm ơn mẹ tôi. Bà đã đối xử với tôi rất công bằng. Không hề vì cái tật của tôi mà mẹ tôi không bắt tôi làm việc. Bà vẫn phân cho tôi làm công việc nhà như các anh chị em khác. Chỉ có điều, bà chú ý những công việc gì tôi có thể làm được, không bị hạn chế bởi cái tật của mình thì phân cho tôi. Nhờ đó, tôi có được ý chí tự lập từ nhỏ. Tôi nghĩ, không có gì mình không thể làm được. Người ta lành lặn thì người ta làm bằng cách này, mình không lành lặn thì mình làm bằng cách khác”.
Còn Huỳnh Thị Nương thì cho biết: “Mẹ em rất thương em, mẹ có thể cõng em 30 cây số đến bệnh viện khám hàng tuần, mỗi đêm mẹ có thể thức trắng để xoa bóp đôi chân co rút của em. Nhưng mẹ không hề chiều em bất cứ điều gì. Cuộc sống và công việc của em thì em phải tự lo lấy, mẹ chỉ đứng từ xa theo dõi và hỗ trợ khi em thực sự cần người giúp đỡ, khi em đã cố gắng hết sức”. Nương cũng bị liệt hai chân từ nhỏ. Nhưng hiện tại, Nương là 1 trong 3 sinh viên được làm luận văn tốt nghiệp của lớp Dân số - Xã hội, khoa Địa lý, trường ĐH KHXH&NV TPHCM.
Những điển hình trên chứng tỏ rằng: trẻ khuyết tật không hoàn toàn vô dụng; với cách xử sự đúng đắn, cách chăm sóc và dạy dỗ hợp lý, trẻ khuyết tật hoàn toàn có thể sống tốt và dễ dàng hòa nhập với cộng đồng.
Tùng Nguyên (Theo DÂNTRÍ Online)

Wednesday, June 06, 2007

Huế - Sài Gòn - Hà Nội: Xích lô!

CHÀO BUỔI SÁNG

Huế - Sài Gòn - Hà Nội: Xích lô!
Tôi còn nhớ, khoảng những năm 1957, 1958 khi tôi còn nhỏ sống ở Hà Nội, mỗi lần có việc đi đâu trong thành phố, những người lớn thường khuyên tôi không nên dùng phương tiện xích lô đạp. Lý do họ nêu rất đơn giản: ngồi xe xích lô đạp là bóc lột sức lực của người lao động, là không xứng đáng với công dân của thời đại mới: lao động và không bóc lột. Nghe lời khuyên, tôi đã rất ít khi dám ngồi lên xe xích lô.
Đúng là nếu đã một lần nhìn thấy những người đạp xe xích lô trong thời bao cấp vừa thở hổn hển vừa đạp xe lên dốc, thì khỏi cần ai khuyên, bạn cũng cảm thấy thật áy náy khi phải làm khách trên những chiếc xe nghèo ấy. Nhưng đó là chuyện của quá khứ. "xích lô solid/ba bánh cô đơn/thùng xe bụng rỗng/chạy quanh nỗi buồn/" (thơ tôi). Tôi lại nhớ, khoảng những năm 1987, 1988, mỗi lần có dịp ra Huế, tôi thường ngồi xe xích lô của "Phương xích lô" - một "nhà thơ xích lô" thứ thiệt mà tôi rất tự hào là một trong những người đầu tiên giới thiệu thơ anh trên báo.
Tình anh em giữa chúng tôi bắt đầu từ đó. Và chiếc "xích lô chở gió" của Phương đã không ít lần chở chúng tôi, những nhà thơ đồng hội đồng…xích lô với anh như Nguyễn Trọng Tạo, Hoàng Phủ Ngọc Tường, Lâm Thị Mỹ Dạ, Ngô Minh… cùng rong ruổi khắp những con đường nho nhỏ ở Huế đô. Phải nói thật, nếu không có Đổi Mới, thì không những kinh tế đất nước không thể phát triển, người dân Việt Nam cứ mãi chịu đói nghèo, mà tới cả giới "tài xế xích lô" cũng hết đường kiếm sống. Vì tôi cũng nhớ, thời bao cấp, một "cuốc" xích lô ở Sài Gòn, dù chạy tới chục cây số, giá chỉ bằng tô phở thường thường. Người đạp xe đúng là đã bán sức lao động với cái giá quá bèo.
Sau này thì ở nhiều đô thị lớn, xe Honda ôm đã chiếm "thị phần" của xích lô đạp một cách đáng lo ngại. Thêm nữa, như ở TP.HCM, người ta còn quy định cho xích lô đạp chỉ được chạy những con phố nào, và không được chạy những con phố nào. Người đạp xích lô đã khổ càng thêm khổ. May mà có Đổi Mới. Giữa vô vàn phương tiện giao thông đô thị, xe xích lô đạp bỗng dưng lại tìm được chỗ đứng, tìm được lộ trình tồn tại và phát triển của mình. Ngành du lịch ăn nên làm ra đã kéo theo dịch vụ "xích lô du lịch". Những chiếc xích lô truyền thống đã được "tân trang" để trở nên hấp dẫn hơn, thân thiện hơn, và cũng… nhẹ nhàng hơn. Người đạp xe đỡ mệt, mà khách ngồi xe cũng thấy lòng nhẹ nhõm, vì không còn bị xếp vào "thành phần bóc lột" như trước nữa. Và, thật cảm động, ngày 3.6 vừa qua ngay tại kinh thành Huế cổ kính đã diễn ra một festival mà người Huế hay gọi là "phẹc-ti-vồ" giữa những "hội xích lô" ba miền Nam - Trung - Bắc.
Lần đầu tiên, giới xích lô đạp Huế - Sài Gòn - Hà Nội đã gặp nhau tay bắt mặt mừng trong một lễ hội dành riêng cho ngành nghề mình. Một lễ hội đặc biệt của người lao động chân tay. Đầy tự hào, không một chút mặc cảm, những chiếc "xích lô chở gió", "xích lô quạt thơ", "xích lô nón Huế", "xích lô Tình Yêu", "xích lô học trò"… Hơn 300 chiếc xích lô mang kiểu dáng khác nhau của ba miền Nam - Trung- Bắc đã diễu hành tuyệt đẹp khắp kinh thành Huế, và đã được hàng vạn người xem nhiệt liệt đón chào. Có lẽ đây là lần đầu tiên người Huế - những người rất thích dùng phương tiện xích lô đạp - nhìn thấy những chiếc "xích lô phương Nam" với thùng xe phía sau và người đạp xe ngồi trước. Đó là những chiếc "xe lôi" nổi tiếng trong phim Người tình. Và nếu tôi nhớ không nhầm, văn hào Grahame Greene - tác giả tiểu thuyết lừng danh Người Mỹ trầm lặng - khi làm phóng viên ở Sài Gòn đã "chuyên trị" ngồi xe xích lô mỗi khi phải di chuyển trong thành phố. Xem ra, với việc tiếp cận những người nổi tiếng, thì xích lô đạp không thua - nếu không nói là hơn - với những nhà hàng hay khách sạn nhiều sao. Và như thế, tại sao giới "xích lô du lịch" không "đánh bóng" thương hiệu của mình bằng những chiếc "xích lô ngôi sao" - những chiếc xe bình dị từng chở những người nổi tiếng khắp thế giới khi họ tới thăm Việt Nam. Đó chẳng phải là một cách tiếp thị hay, và cũng là cách nhanh nhất đưa xích lô Việt Nam ra thế giới. Hoan hô xích lô!
Thanh Thảo (Theo THANHNIÊN Online)

Ngôn ngữ và tình yêu thời @

Hết lên blog bày chuyện "ngọng nghịu" thì những cô bé, cậu bé tuổi teens lao vào yêu. Một trò tiêu khiển của mấy cậu choai choai 9x là lập “hat-trick” trong tình yêu. Có nghĩa là nếu cậu nào cưa đổ được 3 em một lúc, cùng lúc yêu 3 em thì sẽ được gọi là lập “hat-trick”.
Ngôn ngữ blog: Khó hiểu và lủng củng
Ngôn ngữ blog là một thứ ngôn ngữ biến dạng, được thay đổi từng chi tiết của các chữ cái Việt. Nếu bạn từng đọc thứ tiếng “siêu phàm” của các bạn trẻ 9x mà hiểu được thì có lẽ bạn phải là người “dày dạn kinh nghiệm”, ví dụ như: chu’ d4~ x3m bl0g cu4 nh0? N4`i chu4, e0` p3’ n4y` hoj* bj d4ng’ y3u (dịch là: chú đã xem blog của nhỏ này chưa, èo bé này hơi bị đáng yêu).
Nếu bạn không phải "dân" 9x, chưa chắc bạn đã hiểu được những ngôn ngữ tuổi teen, ví dụ như một cậu ấm đa tình với nick name dembu0n.nh0em với những câu thơ tình như sau: 4nh o? da^y giu*a~ d0‘ng -do*j‘ la.c l0ng~... ng0n’g ch0*‘ aj -da~ ba0 la^n‘ fu. ba.c... Ha^n ngu*o*i‘ Kja Nhu*ng Sa0 L0n‘g H0k the^?.. A^n Tjn‘h Naj‘ Tho^y Hen. Nhau Kiep’ Kha’c... M0^ng Hem Tha‘nh th0^y -Danh‘ Que^n –Dj (dịch là: Anh ở đây giữa dòng đời lạc lõng, ngóng chờ ai đã bao lần phụ bạc, hận người kia nhưng sao lòng không thể, ân tình này thôi hẹn nhau kiếp khác, mộng không thành thôi đành quên đi). Lủng củng và khó hiểu đó là cách các bạn trẻ 9x thể hiện trong blog của mình.
Để đọc và hiểu được ngôn ngữ của "thế hệ @", chắc chắn bạn sẽ rất vất vả, khi phải vận dụng toàn bộ khối óc để tưởng tượng, suy ngẫm, phân tích sâu xa, suy luận... Các chữ cái trong tiếng Việt đã được các bạn trẻ 9x sử dụng thay thế bằng con số và chữ khác, ví như hình dáng của chữ A trông hơi giống số 4, chữ E với số 3, chữ I thay bằng J...
Xu hướng phổ biến của 9x là “biến tướng” thay đổi tiếng Việt, kiểu như “gần âm, cùng nghĩa”. Một số từ 9x thường dùng như: Biết = bít, viết = vít, c = k (có = kó), b =p (bé = pé), trời ơi = chài oai = cha`j oj, buồn = bùn = pùn, vui = zui...
Tuy nhiên, xét cho cùng, 9x cũng đã phải vận dụng đầu óc, sự liên tưởng thì mới nghĩ ra được sự thay thế, được chúng cho là “hoàn hảo” này. Đó cũng là cách chúng trò chuyện với những người bạn cùng trang lứa, còn các bậc phụ huynh chắc chắn nếu có đọc được cũng "bó tay" (pó t4y).
Xưa rồi những thế hệ 7x, 8x viết nhật ký trong những cuốn sổ ghi chép. Giờ thế hệ @ có một cuốn sổ không giới hạn trang là blog, có tên truy cập, có mật khẩu, phụ huynh càng không thể có cơ hội đọc được những tâm tư tình cảm của con mình.
Nhưng những ngôn từ quái gở ấy không chỉ xuất hiện trên blog. Ngôn ngữ blog đang lan tràn trong cuộc sống. Thanh niên bây giờ thường nói ra những ngôn ngữ đó ngoài đời. Điều đáng e ngại nữa là thứ ngôn ngữ biến dạng của đại bộ phận thế hệ @ còn len lỏi vào cả những trang vở ghi chép hàng ngày của các em học sinh, chứ nó không đơn thuần là thứ ngôn ngữ ảo.
Sự liên tưởng trong ngôn ngữ 9x cũng rất bất bình thường. Đi ăn uống tập thể mà không ai đứng ra “chủ chi” thì gọi là Lệ Quyên hoặc Nhà Chung (tức là sẽ cùng nhau góp tiền để trả cho bữa ăn uống đó, chứ không ai phải khao ai cả). Xinh thì bảo xinh như tinh tinh (!?), ghê gớm thì bảo ác như con tê giác, chán cũng nói “chán như con gián”, buồn thì xui “đi bắt chuồn chuồn” mà chơi.
Mấy cậu choai choai đi cưa gái thì gọi đó là chém gió, mà nói dối hay bốc phét chuyện gì cũng được gắn mác chém gió luôn, lên mặt dạy đời thì bị nói là “tinh vi sờ ti con gà ri”...
Đó là những lời nói tùy hứng, tếu táo mà dân teen cho rằng đó là ngôn từ công nghiệp: ngắn gọn, đủ ý và mang chất “sành điệu”. Thế nên 9x học đòi rất nhanh. Ai góp ý thì bọn trẻ bĩu môi chê là hâm đơ, “già khốt ta bít” khó tính, tẩm...
Có lẽ các bậc phụ huynh không biết con mình đang có những thay đổi về ngôn từ và cuộc sống. 9x vẫn viết và thích tìm đọc những trang blog có ngôn ngữ giống mình. Chúng cho rằng như thế là rất sành điệu và những người tìm được đến cái mới mẻ đó được gọi là “hiện đại”.
Nếu lướt blog, chắc chắn bạn đã gặp dicky_luong với bài viết “Hãy giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt”, và trong bài viết này tác giả đã tâm sự: Các thầy cô giáo đang cảnh báo rằng học sinh bây giờ sử dụng cả những ngôn ngữ tán gẫu thường nhật trong các cuộc chát vào các bài tập làm văn trên lớp. Thầy cô đôi khi không hiểu mà thật ra hiểu làm sao được với ngôn ngữ như thế. Tôi thấy rằng cần phải cảnh báo với các bạn về sự “đi xuống” của tiếng Việt. Nếu tôi, bạn hay những 9x, 8x khác thường xuyên sử dụng những ngôn ngữ như thế thì trong tương lai tiếng Việt vốn giàu đẹp của chúng ta sẽ đi về đâu?". Câu hỏi đã được đặt ra cho đến nay vẫn chưa có câu trả lời (!?). Và cho đến thời điểm này blog vẫn là nơi thể hiện chính mình của dân 9x, vẫn là những ngôn ngữ không biết có từ đâu.
Yêu tuổi teen: Cho và nhận
Chỉ cần có cảm giác thích một ai đó chỉ vì người đó xinh đẹp hoặc sự ngưỡng mộ người đó học giỏi, rồi đến cảm giác hãnh diện được đứng cạnh người đó, được đi chơi cùng người đó, được chia sẻ những tâm sự với người đó là dân teen sẵn sàng bỏ hết thời gian vàng ngọc ra để đổi thành “sự ham muốn” của mình.
Có cậu bé đã tiêu tốn hàng triệu đồng tiền điện thoại của gia đình chỉ vì ngày đêm “buôn dưa lê” với "người yêu" của cậu. Chẳng biết chúng nói gì với nhau nhưng vừa đi chơi với nhau về chúng lại nhớ nhung sầu muộn, lại thèm được nghe giọng nói thân thương.
Nhấc máy chỉ để thì thào với nhau nhưng cũng ngót ngét vài tiếng đồng hồ, và cuối cùng thì tiền thanh toán điện thoại cuối tháng bị “vọt xà”. Hình phạt cho cậu ta khi không biết nghe lời bố mẹ và phá hoại tài sản của gia đình là cắt hết tài trợ trong vòng 3 tháng.
Yêu chính là cách 9x thể hiện “đẳng cấp” của mình, nhưng đại bộ phận dân teen đang đùa cợt với tình yêu khi hợp lại tan. Bằng mọi giá phải cưa đổ cô bé này, hoặc làm đủ trò để chinh phục chàng trai kia.
Cô bé Ngọc Anh, học sinh lớp 10 ở một trường nọ yêu đơn phương, say đắm anh chàng lớp 11 vì anh chàng này có khuôn mặt điển trai cùng phong cách rất giống thần tượng của cô - Nick Carter (ban nhạc Back Treets Boy). Sau nhiều lần tiếp cận bằng cách va chạm, chạy xô đẩy vào anh chàng này, cùng những lá thư bí mật được gửi đến hòm thư của lớp cậu ta, và những mẩu giấy dán ở xe, cô bé này đã thất bại.
Thế rồi nhóm bạn nghịch ngợm của cô vô tình đùa vui, xui cô thực hiện một tình huống rất nguy hiểm để làm quen người yêu trong mộng: gây ra tai nạn. Thế là cô bé nhắm mắt nhắm mũi lao xe máy thật nhanh cắt đường người yêu sau giờ tan học... Quen nhau khi còn nằm trên giường bệnh viện, Ngọc Anh đã thành công, nhưng cái giá phải trả lại quá đắt, Ngọc Anh bị gãy tay phải, còn thần tượng đáng yêu phải đóng 2 hàm răng giả.
“Ăn chơi thì sợ gì mưa rơi” đó là câu cửa miệng của một nhóm bạn 9x Trường THPT V.Đ. Chúng nói 9x sành điệu là phải biết chơi và yêu. Nhiều cô cậu học sinh mới bước sang tuổi 18 mà số người yêu đã ngang với con số tuổi đời. Thay người yêu như thay áo, hoặc như thay vỏ chiếc điện thoại đã bị xước. Đó là cách Thành Trung, học sinh lớp 12 Trường V.Đ. thể hiện.
Chuyện 2 cô cậu tuổi teen quần áo đồng phục, vai khoác ba lô rủ nhau vào tiệm vàng mua tặng nhau đôi nhẫn cưới có đính hạt kim cương trị giá 3,5 triệu đồng sau một tháng quen nhau nổi tiếng ở Trường THPT V.Đ. Không hiểu số tiền lớn như thế Thành Trung lấy đâu ra nhưng chỉ biết là để bắt chước theo người lớn, để khẳng định được tình yêu của cậu với cô bé kia thì cậu ta cho rằng “cam kết gắn bó” bằng đôi nhẫn cưới này là cách hữu hiệu nhất.
Thêm một trò tiêu khiển của mấy cậu choai choai 9x nữa, đó là lập “hat-trick” trong tình yêu. Có nghĩa là nếu cậu nào cưa đổ được 3 em một lúc, cùng lúc yêu 3 em thì sẽ được gọi là lập “hat-trick”. Có khi chẳng gọi là yêu, nhưng đám trẻ có tính tự trọng cao, cùng lòng sĩ diện, nên mỗi khi bạn bè khích bác, thách đố cưa đổ em này, em kia, là chúng sẵn sàng gom hết các em vào “bộ sưu tập” người yêu của mình.
Có lần, Cường (một học sinh trung học) đã bị mấy bạn thách cưa đổ cô bé rất xinh xắn, nhưng lại khó tính và tinh tướng. Nếu trong vòng hai tuần mà cưa được, đám bạn cậu sẽ khao ăn uống tưng bừng. Bằng không Cường sẽ phải thực hiện ngược lại.
Cậu ta không còn tâm trí nào để học hành nữa, ngày đêm bày mưu nghĩ kế để tiếp cận, gây sự chú ý của cô bé. Biết nàng yêu hoa hồng, cậu ta đã đập lợn dồn hết số tiền tiết kiệm để mua 1.000 bông hoa hồng và đêm đó cậu ngồi xếp hình trái tim trước sân nhà cô bé. 6h sáng cậu gọi điện thoại và chỉ xin nàng một điều là hãy ngó ra ban công một phút thôi.
Bất ngờ và xúc động, cầm điện thoại và nghe được một tiếng nói nhỏ nhẹ "anh yêu em", cô bé không kìm được cảm xúc, đã nhận lời yêu Cường. Những ngày sau đó, Cường lại cưa đổ thêm được vài cô bé cùng trường nữa một cách dễ dàng không cần sử dụng đến “chiêu độc” xếp hoa hồng. Và bây giờ thì cậu nổi tiếng bởi biệt danh “sát thủ hoa hồng”. Lẽ đương nhiên, việc học hành của Cường sa sút hẳn, có lẽ phải ở lại lớp.
Teen đã yêu thì phải yêu thật oách, đó là cách nhìn nhận của cô bé H.H., hoa khôi Trường THPT P.B.C. Cô bé này chọn người yêu rất thoáng, không cần quan tâm đến chuyện học hành và tiểu sử của những chàng trai mà cô thích. Chỉ cần cậu ta đẹp trai, giàu có, chịu chơi nữa để có thể hãnh diện dạo phố phường, vào những chốn ăn chơi đắt đỏ sành điệu là cô bày tỏ tình cảm yêu thích của mình đến người yêu tuyệt vời này ngay.
Ngày kỷ niệm tình yêu tròn 1 tháng tuổi, anh chàng ga lăng đã đặt một bàn tiệc trên vũ trường New nổi tiếng của dân sành điệu, bạn bè cô bé thì suýt xoa khen cô sướng và hạnh phúc khi có anh chàng này. Mải mê với tình yêu đẹp, H.H. đã không còn muốn đến lớp học nữa, những thời gian ăn chơi sa đọa đêm hôm đã làm cô bé kiệt sức và mỗi sáng không thể thức dậy đến trường.
Dạo quanh phố phường Hà Nội buổi chiều tối, tại những tụ điểm cà phê, fastfood người ta sẽ bắt gặp nhiều đôi tình nhân trẻ 9x tình tứ bên nhau. Có khi cả hai đều là học sinh của một trường, đồng phục và cặp sách vẫn trên vai dắt tay nhau vào quán ăn uống.
Tình yêu thời @, tình yêu của thế hệ 9x là những buổi chiều lượn phố, những lời ngọt ngào, những khuôn mặt ngây thơ, xinh đẹp quyến rũ nhau... Cùng với biết bao nhiêu câu chuyện ly kỳ và hài hước về tình yêu tuổi teen ngoài xã hội kia, nhưng tất cả dường như chỉ là một thế giới ảo, thế giới mà khi lũ trẻ vừa bước vào ngưỡng cửa đã không muốn quay lại, chúng tò mò và bước tiếp những bước đi chập chững.
Phương Linh (Báo Công An Nhân Dân)